Imię Boga


W języku hebrajskim ktoś, kto nie ma imienia nie istnieje. Czy znamy kogoś, kto ma np. 20 lat i nie ma imienia? W języku spisywania pism hebrajskich (Stary Testament) imię Boże pojawia się blisko 7000 razy, tj. kilka razy na każdą stronę Biblii. Zostało ono powtórzone lub zacytowane wiele razy w pismach greckich (Nowy Testament). Czy nie wskazuje nam to, że Najwyższy życzy sobie, abyśmy to imię znali?

Nie jest to Elohim. Hebrajskim odpowiednikiem słowa Bóg jest wyraz Elohim, występujący w liczbie mnogiej. Tytuł ’elo·him′ występuje na przykład 35 razy w relacji o stwarzaniu i za każdym razem czasownik opisujący, co Bóg powiedział lub uczynił (przystąpił), jest w liczbie pojedynczej (1Mo 1:1 do 2:4). ’Elo·him′ nie znaczy „osoby”, tylko „bogowie”. Elohim ma charakter rzeczownika pospolitego. Słowo to nie mieści w sobie znaczenie Trójcy. Chodzi w tym wypadku o 'wzmocnioną liczbę mnogą’, oznaczającą wielkość i majestat.

Nie jest to Pan. Greckie i hebrajskie słowa tłumaczone na „pan” (lub „właściciel”) zostały użyte w odniesieniu nie tylko do Stwórcy, ale także do Jezusa, aniołów, fałszywych bóstw, znamienitych ludzi, urzędników, proroków i królów. Nie jest to słowo identyfikatorem jednoznacznie wyróżniającym Stwórcę.

Nie jest to Kyrios lub Adonaj. To greckie słowo jest przymiotnikiem wskazującym na posiadanie władzy (kýros) lub mocy i bywa też używane jako rzeczownik. Jezus Chrystus słusznie nazywa swego Ojca i Boga (Ja 20:17) „Panem” (ʼAdonáj lub Kýrios) — Tym, który ma nad nim władzę i jest jego Głową. ʼAdonájʼ wskazuje na majestat i dostojeństwo Boga lub człowieka.

Nie jest to Bóg lub Ojciec. Określenia „Bóg” i „Ojciec” nie są jednoznaczne. Tytuł „Bóg” nie jest imieniem własnym ani nie został zastrzeżony dla jednej osoby (dla niektórych bogiem może być nawet brzuch; Flp 3:19).

Nie jest to Trójca. W całym starożytnym świecie od czasów Babilonii rozpowszechnione było czczenie triad, to znaczy bóstw pogańskich zebranych w grupy po trzy bóstwa. Wpływ tego kultu zaznaczył się też wyraźnie w Egipcie, Grecji i Rzymie w czasach przed Chrystusem jak i później. W Babilonie trójca była złożona z Isztar, Sin, Szamasz; w Indiach – Siwa, Brahma, Wisznu; w Egipcie – Horus, Ozyrys, Izyda; w Rzymie – Jowisz, Junona, Minerwa. Jet to więc doktryna pogańska. Doktryna ta zrównuje trzy osoby w jednej substancji. Ale jak to pogodzić z wypowiedzią Jezusa z Ja 14:28: … Ojciec jest większy niż ja? I jak to pogodzić z wypowiedzią Boga na początku Dekalogu w Wyjścia 20:3: Nie wolno ci mieć żadnych innych bogów oprócz mnie.

Imię Boże to Jehowa. W zapisie hebrajskim jest w postaci tetragramu (wyrazu złożonego z 4 spółgłosek). Poniższe zdjęcie przedstawia wygląd tego zapisu.

Tetragram Boży w łomżyńskiej katedrze

W starym wydaniu Biblii w języku polskim w II Mojżeszowej 6:3 czytamy:

Którym się ukazał Abrahamowi, Izaakowi i Jakóbowi w tem imieniu, żem Bóg Wszechmogący, ale w imieniu mojem, Jehowa, nie jestem poznany od nich.

II Mojżeszowa 6:3

Jehowa to imię występujące jedynie w przypadku jednej osoby – Boga (n.p. Jezus jest imieniem powszechnym w językach latynoskich).

Poniżej zestawienie Imienia Bożego w różnych językach. W wielu językach występuje ono w zapisie dla nas zupełnie obcym, lecz w wymowie bardzo zbliżonej do polskiej formy Jehowa.

JehovahangielskiGeovawłoski
ЄговаukraińskiЕховаmongolski
YehovaazerbejdżańskiJehovanorweski
ІеговаbiałoruskiJeováportugalski
ЙеховаbułgarskiIehovarumuński
GhjehovakorsykańskiИеговаrosyjski
JehovachorwackiЈеховаserbski
JehovaczeskiJehovasłowacki
JehovaduńskiJehováhiszpański
JehovahfilipińskiJehovaszwedzki
JéhovahfrancuskiYehovaturecki
JehovaniemieckiYahovauzbecki
ΙεχώβαgreckiĐức Giê-hô-vawietnamski
יהוהhebrajskiJèhófàjoruba
JehovawęgierskiJehovazulu

Imię Jehowa pochodzi od hebrajskiego czasownika hawáh („stawać się”) i znaczy „On powoduje, że się staje”. Wskazuje zatem, że Jehowa nieustannie powoduje, że sam staje się Tym, który spełnia swe obietnice. Zawsze realizuje swoje zamierzenia.

Do zastanowienia. Jeżeli doktryna o Trójcy jest do odrzucenia, to rodzi to daleko idące konsekwencje. Jeżeli Jezus nie jest Bogiem, to Marię nie można nazwać Matką Boską. To nie możemy modlić się do Jezusa, gdyż on sam tego sobie nie życzy. Nie ma w Biblii jakiegokolwiek śladu, by ktoś modlił się do innej osoby niż do Boga. Nie uwzględniamy oczywiście bałwochwalczych praktyk pogańskich narodów.

Syn Boży Jezus został ustanowiony przez Boga naszym Sędzią. Przez akt odkupienia został naszym Panem. Jeżeli Jezus jest naszym Panem, to my jesteśmy Jego poddanymi. A więc musimy być mu posłuszni. Brak posłuszeństwa Jemu będzie prowadził do naszej porażki.

Natomiast do zwycięstwa prowadzi stałe poznawanie tego, co jest wolą Boga (Ja 17:3) i wcielanie Jego wytycznych w życie. Obejmuje to poznawanie cech, praw, zasad i zamierzenia Boga oraz Jego Syna będącego w swoim postępowaniu wiernym odbiciem Stwórcy.

Poniżej zestawienie występowania Imienia Bożego w literaturze polskiej. Jest to oczywiście niepełna lista, lecz daje pogląd o powszechności występowania tego Imienia u najbardziej znanych pisarzy, poetów, tłumaczy, naukowców.

AutorŹródłoFragment
Mikołaj REJ (1505-1569)Żywot człowieka poczciwegoprzypis na str. 42
Świętych słow a spraw Pańskich (…) kronika albo postylla (…)cytaty z Biblii i komentarz
Grzegorz ORSZAK (1520-1567)Biblia Brzeska2Mo6:3
Jan KOCHANOWSKI (1530-1584)BibliaPSALM 119
Paweł GILOWSKI (ok.1534-1595)Wykład katechizmu Kościoła krześcijańskiegoARTYKUŁ TRZECI
Biblia Jakuba WujkaKSIĘGI PSALMOWuwaga marginesowa do Psalmu XCVIII
Julian Ursyn NIEMCEWICZ (1757-1841)Lejbe i SióraLIST II
Adam Jerzy CZARTORYSKI (1770-1861)Bard polskiOBRAZ
Adam MICKIEWICZ (1798-1855)Hymn na dzień Zwiastowania N. P. Maryi
Mieszko Książę Nowogródka
Wincenty POL (1807-1872)Gniazdo synogarlic
Juliusz SŁOWACKI (1809-1849)AnhelliRozdział XIV
BeniowskiPieśń trzecia; Pieśń piąta
Godzina myśli
KordianPRZYGOTOWANIE
AKT TRZECI, Scena czwarta
Ksiądz MarekAkt drugi, JUDYTA
Podróż do Ziemi Świętej z NeapoluPIEŚŃ VII, Megaspileon klasztor
Zygmunt KRASIŃSKI (1812-1859)IrydionCZĘŚĆ TRZECIA
Nie-Boska komediaCHÓR PRZECHRZTÓW
Psalmy PrzyszłościIV. Psalm Żalu
Józef Ignacy KRASZEWSKI (1812-1887)NeraCZĘŚĆ DRUGA
Żyd
Józef PASZKOWSKI (1817-1861)Wiliam SZEKSPIR: Hamlet
Cyprian Kamil NORWID (1821-1883)Do J. O. Księcia Adama CzartoryskiegoVII
Pożegnanie
Pół-listu
Rzecz o wolności słowaXI, XII
Teofil LENARTOWICZ (1822-1893)Izrael
Michał BAŁUCKI (1837-1901 )Cicha miłość. Powiastka z nad WisłyPRZEDMOWA
Adam ASNYK (1838-1897)Do …
Eliza ORZESZKOWA (1841-1910)Meir EzofowiczTOM PIERWSZY, Wstęp
Silny Samson
Maria KONOPNICKA (1842-1910)Burza
Mojżesz
Władysław ŁOZIŃSKI (1843-1913)Skarb watażkiXI. Gość niespodziewany
Zygmunt GLOGER (1845-1910)Encyklopedia staropolskaKlejnoty i insygnia koronne
Henryk SIENKIEWICZ (1846-1916)Quo vadisRozdział XLIV, Rozdział XLIX
Bolesław PRUS (1847-1868)FaraonROZDZIAŁ III, IX, XX,
Tadeusz ZIELIŃSKI (1859-1944)Cesarstwo rzymskieWstęp
Hermes Trzykroć WielkiVI, VIII
Rzym i jego religjaV, XI
Jan KASPROWICZ (1860-1926)Sny i marzeniaIV. Giordano Bruno
Z motywów biblijnychIV. MOJŻESZ
VIII EZECHIEL
Kazimierz PRZERWA-TETMAJER (1865-1940)Nowina
Przebudzenie Jehowy
Sen Rzeczywisty
Artur OPPMAN (1867-1931)Berek JaworV
Stanisław PRZYBYSZEWSKI (1868-1927)Na drogach duszyGustav Vigeland
Stanisław WYSPIAŃSKI (1869-1907)DanielDANIEL
SędziowieJOAS
Władysław ORKAN (1875-1930)Zły
Jerzy ŻUŁAWSKI (1874-1915)BalthazarII
LucyferI, V, VII,
Natchnienie
Helena MNISZKÓWNA (1878-1943)Powojenni
Leopold STAFF (1878-1957)S. W.
Stanisław Ignacy WITKIEWICZ [Witkacy] (1885-1939)Pożegnanie jesieniRozdział VI. ZBRODNIE
Stanisław ŁEMPICKI (1886-1947)Heinrich HEINE: Baltazar
Gustaw MORCINEK (1891-1963)Górniczy zakonZmazana wina
Bruno SCHULZ (1892-1942)Sklepy cynamonoweNawiedzenie
Arkady FIEDLER (1894-1985)Dzikie banany36. Nowy Rok u Meów
Jan PARANDOWSKI (1895-1978)Niebo w płomieniach12
Herbert George WELLS: Historia świataKapłani i Prorocy Judei
Tadeusz DOŁĘGA-MOSTOWICZ (1898-1939)Ich dzieckoRozdział trzeci
Igor NEWERLY (1903-1987)Wzgórze Błękitnego SnuSTRZAŁY Z „PARADOKSU”
Konstanty Ildefons GAŁCZYŃSKI (1905-1953)Ulica szarlatanów
Roman BRANDSTAETTER (1906-1987)Dzieje Apostolskie2:11; 2:17
Władysław KOPALIŃSKI (1907-2007)Arka Noego
Władysław SZPILMAN (1911-2000)PianistaWarszawskie wspomnienia 1939-1945
Czesław MIŁOSZ (1911-2004)Przed Majestatem
Karol WOJTYŁA (1920-2005)HiobBALDAD Z SUAH
JeremiaszJIRMEJAHU
Wisława SZYMBORSKA (1923-2012)Icyk MANGERCasanova
Andrzej WALIGÓRSKI (1926-1992)Mury Jerycha
Leszek KOŁAKOWSKI (1927-2009)Bajki różne …Żona Lota czyli uroki przeszłości
Janusz TAZBIR (1927-2016)Okrucieństwo w nowożytnej Europie
Jacek KACZMARSKI (1957-2004)Ballada o spalonej synagodze